భారతీయ వార్తాపత్రికల దినోత్సవం: ప్రజాస్వామ్యానికి అక్షరాల బలం

హైదరాబాద్, జనవరి 29 (పీపుల్స్ మోటివేషన్):

భారతదేశంలో ప్రతి సంవత్సరం జనవరి 29న భారతీయ వార్తాపత్రికల దినోత్సవాన్ని ఘనంగా గుర్తు చేసుకుంటారు. 1780 జనవరి 29న భారతదేశంలో తొలి వార్తాపత్రికగా గుర్తింపు పొందిన హిక్కీస్ బెంగాల్ గెజెట్ ప్రారంభమైన ఈ చారిత్రక సందర్భమే ఈ దినోత్సవానికి పునాది. అప్పటి కాలంలో సమాచారానికి పరిమిత మార్గాలే ఉన్న పరిస్థితుల్లో, ప్రజల ఆలోచనలకు అక్షరరూపం ఇచ్చిన ఈ తొలి ప్రయత్నం భారతీయ జర్నలిజం చరిత్రలో ఒక మైలురాయిగా నిలిచింది. ఈ రోజు కేవలం ఒక పత్రిక ఆవిర్భావాన్ని మాత్రమే కాదు, ప్రజాస్వామ్య విలువలను బలోపేతం చేసిన జర్నలిజం ప్రయాణాన్ని గుర్తు చేసే సందర్భంగా నిలుస్తోంది.

బ్రిటిష్ పాలన కాలంలో ప్రారంభమైన భారతీయ జర్నలిజం, మొదటి అడుగుల నుంచే అధికారాన్ని ప్రశ్నించే ధైర్యాన్ని ప్రదర్శించింది. సామాన్య ప్రజల సమస్యలు, పాలకుల అన్యాయాలు, సమాజంలో జరుగుతున్న పరిణామాలను ప్రజల ముందుకు తీసుకురావడంలో వార్తాపత్రికలు కీలక పాత్ర పోషించాయి. అప్పట్లో పత్రిక అంటే కేవలం వార్తల సమాహారం కాదు; అది ప్రజల స్వరానికి ప్రతిబింబం. అణచివేతకు గురైన వర్గాల గొంతుకగా, ఆలోచనల మార్పుకు వేదికగా పత్రికలు ఎదిగాయి. ఈ క్రమంలో జర్నలిజం ఒక వృత్తిగా మాత్రమే కాకుండా, ఒక సామాజిక బాధ్యతగా మారింది.

స్వాతంత్ర్య ఉద్యమ కాలంలో వార్తాపత్రికల పాత్ర మరింత ప్రభావవంతంగా కనిపించింది. జాతీయ భావజాలాన్ని ప్రజల్లో వ్యాప్తి చేయడం, స్వేచ్ఛ కోసం పోరాడుతున్న నాయకుల ఆలోచనలను ఇంటింటికీ చేర్చడం, బ్రిటిష్ పాలనలోని అక్రమాలను బహిర్గతం చేయడం వంటి కీలక బాధ్యతలను పత్రికలు నిర్వర్తించాయి. అనేక పత్రికలు నిషేధాలు, ఆంక్షలు, కేసులు ఎదుర్కొన్నప్పటికీ, సత్యాన్ని వదలలేదు. ఆ కాలంలో పత్రిక చదవడం అంటే స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో భాగస్వామిగా మారడమేనని భావించిన రోజులు ఉన్నాయి.

ప్రజాస్వామ్యంలో జర్నలిజాన్ని నాలుగో స్థంభంగా పరిగణిస్తారు. శాసన, కార్యనిర్వాహక, న్యాయ వ్యవస్థలతో పాటు మీడియా కూడా ప్రజల పక్షాన నిలబడి అధికారాన్ని జవాబుదారీగా ఉంచాల్సిన బాధ్యత వహిస్తుంది. ప్రజల హక్కుల పరిరక్షణ, ప్రభుత్వ విధానాలపై అవగాహన కల్పించడం, సమాజంలో చర్చకు దారి తీయడం వంటి అంశాల్లో వార్తాపత్రికల పాత్ర అపారమైనది. నిజాయితీగా, నిష్పక్షపాతంగా వెలువడే ప్రతి వార్త ప్రజాస్వామ్య బలాన్ని మరింత పెంచుతుంది.

డిజిటల్ యుగంలో సమాచార ప్రవాహం వేగవంతమైనప్పటికీ, జర్నలిజం ముందున్న సవాళ్లు కూడా అంతే తీవ్రంగా మారాయి. నకిలీ వార్తలు, వాణిజ్య ఒత్తిళ్లు, విశ్వసనీయతపై ప్రశ్నలు మీడియాను పరీక్షిస్తున్నాయి. అయినప్పటికీ, సత్యం, నైతికత, ప్రజాహితం అనే మూలసూత్రాలను వదలకుండా నిలబడినప్పుడే జర్నలిజం తన అసలైన పాత్రను పోషించగలదు. భారతీయ వార్తాపత్రికల దినోత్సవం సందర్భంగా ఈ విలువలను మరోసారి గుర్తు చేసుకోవడం అత్యంత అవసరం. సత్యాన్ని నిర్భయంగా చెప్పే అక్షరాలే సమాజానికి దారి చూపుతాయి, ప్రజాస్వామ్యానికి ప్రాణం పోస్తాయి.