పరీక్షల ఒత్తిడి విద్యార్థుల మానసిక ఆరోగ్యం నిశ్శబ్ద సంక్షోభమా?

- మార్కుల ఆధారిత వ్యవస్థ ప్రతిభను సరిగా కొలుస్తుందా?

- తల్లిదండ్రుల ఆశలు, సమాజ అంచనాలు పిల్లలపై మానసిక భారం

- పోటీ సంస్కృతి ఆత్మవిశ్వాసానికి ముప్పు

- పరిష్కారం అవగాహనలోనా? విద్యా సంస్కరణల్లోనా?

ఫిబ్రవరి 25 (పీపుల్స్ మోటివేషన్): విద్యార్థి జీవితంలో పరీక్షలు ఒక భాగం మాత్రమే. కానీ ప్రస్తుతం అవి జీవితాన్ని నిర్ణయించే ప్రధాన ఘట్టాలుగా మారాయి. మార్కుల పోటీ, ర్యాంకుల ఒత్తిడి, భవిష్యత్తు పై భయం ఇవి కలిసి విద్యార్థుల మనసులపై తీవ్రమైన ఒత్తిడిని మోపుతున్నాయి. ఒక పరీక్ష ఫలితం మొత్తం వ్యక్తిత్వాన్ని నిర్వచించలేదని తెలిసినా, సమాజ నిర్మాణం మాత్రం అదే సందేశాన్ని ఇస్తోంది. ఇదే పరీక్షల ఒత్తిడిని నిశ్శబ్ద సంక్షోభంగా మారుస్తోంది.

మార్కుల ఆధారంగా ప్రతిభను కొలిచే విధానం విద్యా వ్యవస్థలో ప్రధాన ప్రమాణంగా మారింది. ఒక విద్యార్థి ఎంత శాతం సాధించాడో అనే ప్రశ్నకే ఎక్కువ ప్రాధాన్యం. కానీ ఆ విద్యార్థి ఆలోచనా శక్తి, సృజనాత్మకత, నైతిక విలువలు, నాయకత్వ లక్షణాలు వంటి అంశాలు పక్కన పడుతున్నాయి. పరీక్షలు జ్ఞానాన్ని అంచనా వేయడానికి ఒక మార్గం మాత్రమే. కానీ వాటిని ఏకైక ప్రమాణంగా భావించడం విద్యార్థులపై అనవసర ఒత్తిడిని పెంచుతోంది.

తల్లిదండ్రుల ఆశలు కూడా ఈ ఒత్తిడికి ఒక ప్రధాన కారణం. పిల్లలు విజయవంతం కావాలని కోరుకోవడం సహజం. కానీ ఆ ఆశలు అంచనాల భారంగా మారితే పిల్లలు మానసికంగా అలసిపోతారు. ప్రతి విద్యార్థి సామర్థ్యం వేరు. ఒకే ప్రమాణంతో అందరినీ కొలవడం న్యాయం కాదు. పిల్లల ప్రతిభను గుర్తించి ప్రోత్సహించాలి; ఇతరులతో పోల్చి ఒత్తిడి పెంచకూడదు.

పోటీ సంస్కృతి కూడా ఈ పరిస్థితిని మరింత క్లిష్టం చేస్తోంది. ఒక ర్యాంకు కోసం వందలాది విద్యార్థులు పోటీ పడుతున్నారు. ఈ పోటీ వాతావరణంలో ఓటమి భయం పెరుగుతోంది. ఓటమి అంటే అంతమనే భావన పెరగడం ప్రమాదకరం. విజయం మాత్రమే జీవిత లక్ష్యమని భావించే సంస్కృతి విద్యార్థుల మానసిక స్థితిని దెబ్బతీస్తోంది. పరీక్షల ఒత్తిడి మానసిక ఆరోగ్యంపై తీవ్రమైన ప్రభావం చూపుతోంది. ఆందోళన, నిరాశ, నిద్రలేమి, ఆత్మవిశ్వాసం లోపం వంటి సమస్యలు పెరుగుతున్నాయి. కొన్నిసార్లు తీవ్రమైన నిర్ణయాలకు కూడా దారి తీస్తోంది. ఇది కేవలం వ్యక్తిగత సమస్య కాదు; సామాజిక బాధ్యత. విద్యార్థుల మానసిక ఆరోగ్యాన్ని కాపాడటం కుటుంబం, విద్యాసంస్థలు, ప్రభుత్వం వర్గాల బాధ్యత. విద్యా వ్యవస్థలో సంస్కరణలు అవసరం. సమగ్ర అంచనా విధానం ఉండాలి. నైపుణ్యాలు, సృజనాత్మకత, క్రీడా ప్రతిభ, కళా సామర్థ్యాలకు కూడా ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి. పాఠశాలల్లో కౌన్సెలింగ్ వ్యవస్థ బలపడాలి. మానసిక ఆరోగ్యంపై చర్చలు సాధారణంగా మారాలి. ఒత్తిడి తగ్గించే పద్ధతులు, సమయ నిర్వహణ, విశ్రాంతి పద్ధతులపై అవగాహన కల్పించాలి. తల్లిదండ్రులు పిల్లలతో మరింత సంభాషణ జరపాలి. ఫలితాలకంటే కృషిని ప్రశంసించాలి. ఓటమిని కూడా జీవితంలో ఒక పాఠంగా చూడాలి. విజయాన్ని మాత్రమే లక్ష్యంగా పెట్టి పిల్లలపై ఒత్తిడి పెంచడం సరైంది కాదు. పిల్లల ఆనందం, ఆరోగ్యం, ఆత్మవిశ్వాసం ముఖ్యమని గుర్తించాలి. మొత్తంగా పరీక్షలు జీవితంలో ఒక దశ మాత్రమే. అవి భవిష్యత్తును నిర్ణయించే ఏకైక ప్రమాణం కావు. విద్యార్థుల మానసిక ఆరోగ్యం కాపాడితేనే సమాజ భవిష్యత్తు బలపడుతుంది. అవగాహన, సంభాషణ, విద్యా సంస్కరణలు కలిసి పనిచేస్తేనే పరీక్షల ఒత్తిడి తగ్గుతుంది. విద్యార్థి ఆనందంగా నేర్చుకుంటేనే నిజమైన విద్య సాధ్యమవుతుంది. అదే సమగ్ర అభివృద్ధికి మార్గం. తల్లిదండ్రుల ఆశలు కూడా ఈ ఒత్తిడికి కారణమవుతున్నాయి. పిల్లలు విజయవంతం కావాలనే ఆకాంక్ష సహజం. కానీ అది అంచనాల భారంగా మారితే సమస్యలు మొదలవుతాయి. ప్రతి విద్యార్థి సామర్థ్యం వేరు. ఒకే ప్రమాణంతో అందరినీ కొలవడం సరైంది కాదు. ప్రోత్సాహం అవసరం; ఒత్తిడి కాదు. పరీక్షల ఒత్తిడి మానసిక ఆరోగ్యంపై ప్రభావం చూపుతోంది. ఆందోళన, నిద్రలేమి, భయం వంటి లక్షణాలు కనిపిస్తున్నాయి. కొన్నిసార్లు తీవ్రమైన నిర్ణయాలకు కూడా దారి తీస్తోంది. ఇది వ్యక్తిగత సమస్య మాత్రమే కాదు; సామాజిక సమస్య. విద్యార్థుల మానసిక ఆరోగ్యం పట్ల సమాజం సున్నితంగా వ్యవహరించాలి.

విద్యా వ్యవస్థలో మార్పులు అవసరం. మార్కులకే పరిమితం కాకుండా సమగ్ర అంచనా విధానం ఉండాలి. నైపుణ్యాలు, సృజనాత్మకత, ఆలోచనా శక్తి వంటి అంశాలకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి. పాఠశాలల్లో మానసిక ఆరోగ్యంపై అవగాహన కార్యక్రమాలు నిర్వహించాలి. కౌన్సెలింగ్ వ్యవస్థ బలపడాలి.

తల్లిదండ్రులు కూడా పిల్లలతో సంభాషణ పెంచాలి. ఫలితాలకంటే కృషికి ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి. ఓటమి కూడా జీవితంలో ఒక భాగమని అర్థం చేసుకోవాలి. విజయాన్ని మాత్రమే లక్ష్యంగా పెట్టి ఒత్తిడి పెంచడం సరైంది కాదు. మొత్తంగా పరీక్షలు జీవితంలో ఒక దశ మాత్రమే. అవి భవిష్యత్తును నిర్ణయించే ఏకైక ప్రమాణం కావు. విద్యార్థుల మానసిక ఆరోగ్యం కాపాడటం సమాజ బాధ్యత. అవగాహన, సంభాషణ, వ్యవస్థలో మార్పులు ఇవే ఈ సమస్యకు పరిష్కారం. పరీక్షల ఒత్తిడి తగ్గితేనే విద్యార్థి జీవితం సంతోషకరంగా, సమతుల్యంగా ఉంటుంది.