సెప్టెంబర్ 24 - జాతీయ సేవా పథకం (NSS) దినోత్సవం...
సెప్టెంబర్ 24 - జాతీయ సేవా పథకం (NSS) దినోత్సవం...
జాతీయ సేవా పథకం (NSS) ప్రారంభానికి గుర్తుగా ప్రతి సంవత్సరం సెప్టెంబరు 24న 'జాతీయ సేవా పథకం దినోత్సవం (NSS Day)' నిర్వహిస్తారు. ఇది ఉన్నత విద్యను అభ్యసించే విద్యార్థులను తమ పాఠ్యాంశాలతో పాటు సమాజ సేవలో చురుగ్గా పాల్గొనేలా ప్రోత్సహించడానికి ఉద్దేశించబడింది.
ఎన్ఎస్ఎస్:
ఎన్ఎస్ఎస్ (National Service Scheme) అనేది యువజన వ్యవహారాలు మరియు క్రీడల మంత్రిత్వ శాఖ ఆధ్వర్యంలో పనిచేసే భారత ప్రభుత్వ కార్యక్రమం.
లక్ష్యం: ఈ పథకం ఉన్నత విద్యను అభ్యసించే విద్యార్థులలో సామాజిక స్పృహ, వ్యక్తిత్వ వికాసం మరియు సామాజిక బాధ్యతను పెంపొందించడం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. దీని ప్రధాన నినాదం "నేను కాదు, నువ్వు" (Not Me, But You).
చారిత్రక నేపథ్యం:
భారతదేశానికి స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తర్వాత, విద్యా కమిషన్ నివేదికలలో విద్యార్థులను సామాజిక సేవలో భాగస్వామ్యం చేయాలనే సిఫార్సు చేయబడింది.
1969, సెప్టెంబర్ 24న నాటి కేంద్ర విద్యాశాఖ మంత్రి డాక్టర్ వి.కె.ఆర్.వి. రావు ఈ పథకాన్ని ప్రారంభించారు.
యూనివర్సిటీ గ్రాంట్స్ కమిషన్ (యూజీసీ) మరియు జవహర్లాల్ నెహ్రూ విశ్వవిద్యాలయం (జేఎన్జూ) వంటి ఉన్నత విద్యా సంస్థలు ఈ పథకాన్ని ఆచరణలోకి తీసుకురావడంలో కీలక పాత్ర పోషించాయి. జేఎన్ యూతో సహా దాదాపు 37 విశ్వవిద్యాలయాల్లో దీనిని మొదట ప్రారంభించారు.
ఎన్ఎస్ఎస్ లో ఎవరు చేరవచ్చు:
ఇంటర్మీడియట్ మరియు అంతకంటే ఎక్కువ స్థాయిలో చదువుతున్న విద్యార్థులు ఎన్ఎస్ఎస్ లో చేరవచ్చు.
ప్రవేశం స్వచ్ఛందం, విద్యార్థులు తమకు ఇష్టమైతే మాత్రమే వాలంటీర్లుగా నమోదు చేసుకోవచ్చు.
ఎన్ఎస్ఎస్ కార్యక్రమాలు:
పనిచేసే విధానం: ఈ పథకం కింద విద్యార్థులు తమ విద్యా సంవత్సరంలో కనీసం 120 గంటల సామాజిక సేవ కార్యక్రమాల్లో పాల్గొనాలి
శిబిరాలు:
జాతీయ సమైక్యతా శిబిరాలు: భారత ప్రభుత్వం ఏటా దేశవ్యాప్తంగా వివిధ ప్రాంతాల్లో ఈ శిబిరాలను
నిర్వహిస్తుంది. ఇవి ఏడు రోజులు జరుగుతాయి. ప్రతి శిబిరంలో 200 మంది వాలంటీర్లు పాల్గొంటారు.
సాధారణ కార్యక్రమాలు: శ్రమదానం (చెట్లు నాటడం, రోడ్ల మరమ్మత్తు), రక్తదానం, పరిశుభ్రత కార్యక్రమాలు, ఆరోగ్య శిబిరాల నిర్వహణ, అక్షరాస్యత కార్యక్రమాలు వంటివి చేపడతారు. ఎన్ఎస్ఎస్ సర్టిఫికెట్ మరియు దాని ఉపయోగాలు
సర్టిఫికెట్ పొందడం: ఒక ఎన్ఎస్ఎస్ వాలంటీర్ రెండు సంవత్సరాల పాటు ప్రతి సంవత్సరం కనీసం 120 గంటల సామాజిక సేవను పూర్తి చేయాలి. దీనితో పాటు, ఒక ప్రత్యేక ఏడు రోజుల శిబిరంలో పాల్గొనాలి. ఈ షరతులు నెరవేర్చిన తర్వాత వారికి ఎన్ఎస్ఎస్ సర్టిఫికెట్ లభిస్తుంది.
ఉపయోగాలు: కొన్ని విశ్వవిద్యాలయాలలో ఉన్నత విద్యలో ప్రవేశానికి ఈ సర్టిఫికెట్కు అదనపు మార్కులు కేటాయిస్తారు. అలాగే కొన్ని ప్రభుత్వ ఉద్యోగ నియామకాలలో కూడా దీనికి ప్రాధాన్యత ఉంటుంది.
ఎన్ఎస్ఎస్ యొక్క చిహ్నం (లోగో)
ఎన్ఎస్ఎస్ లోగో ఒడిషాలోని కోణార్క్ సూర్య దేవాలయం యొక్క రథ చక్రంపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
ఈ లోగోలోని ఎరుపు రంగు శక్తి, చైతన్యం, యువతలోని ఉత్సాహాన్ని సూచిస్తుంది.రథ చక్రం నిరంతర చలనంలో ఉంటుంది. ఇది కాలం, ప్రదేశం యొక్క సరిహద్దులు లేని జీవితాన్ని సూచిస్తుంది. ఎన్ఎస్ఎస్ వాలంటీర్ నిరంతరం సమాజ సేవలో ఉంటారని ఇది సూచిస్తుంది
విపత్తుల నిర్వహణలో ఎన్ఎస్ఎస్ పాత్ర
ఎన్ఎస్ఎస్ వాలంటీర్లు ప్రకృతి విపత్తుల సమయంలో (వరదలు, భూకంపాలు వంటివి) కీలక పాత్ర పోషిస్తారు.వీరు ప్రజలను సురక్షిత ప్రాంతాలకు తరలించడం, సహాయక శిబిరాలను ఏర్పాటు చేయడం, ఆహారం మరియు నీరు అందించడం వంటి పనుల్లో పాల్గొంటారు.
ప్రస్తుత స్థితి
ప్రస్తుతం ఎన్ఎస్ఎస్ లో దాదాపు 40 లక్షల మందికి పైగా వాలంటీర్లు ఉన్నారు. ఇది దేశవ్యాప్తంగా అన్ని విశ్వవిద్యాలయాలు, కళాశాలలు మరియు ఉన్నత పాఠశాలల్లో విస్తరించింది