డిజిటల్ మోసాల దందా
డిజిటల్ మోసాల దందా
- అరచేతిలోనే అగాధాలు
- రోజురోజుకీ పెరుగుతున్న కేసులు
- సాంకేతికతను దుర్వినియోగం చేస్తున్న సైబర్ నేరగాళ్లు
- ఏఐ డీప్ఫేక్, వాయిస్ క్లోనింగ్తో సరికొత్త ముప్పు
మార్చి 27 (పీపుల్స్ మోటివేషన్): దేశవ్యాప్తంగా డిజిటల్ విప్లవం ఎంత వేగంగా విస్తరిస్తుందో, అదే స్థాయిలో డిజిటల్ మోసాలు కూడా పెచ్చుమీరిపోతున్నాయి. 2026 ప్రారంభం నాటికి వెల్లడైన తాజా నివేదికల ప్రకారం, భారతదేశంలో దాదాపు 51 శాతం మంది ఇంటర్నెట్ వినియోగదారులు ఏదో ఒక రకమైన డిజిటల్ స్కామ్కు గురవుతున్నారు. గడిచిన ఏడాదిలో సైబర్ నేరాల సంఖ్య 29 లక్షలకు చేరడం గమనార్హం. గతంలో కేవలం లింకులు, ఓటీపీల ద్వారా జరిగిన మోసాలు ఇప్పుడు రూపుమార్చుకుని, బాధితులకు ఊపిరి ఆడనివ్వని రీతిలో అత్యాధునిక సాంకేతికతతో విరుచుకుపడుతున్నాయి. ముఖ్యంగా మెట్రో నగరాలతో పాటు ద్వితీయ శ్రేణి పట్టణాల్లో ఈ దందా మూడు పువ్వులు ఆరు కాయలుగా సాగుతోంది. ప్రస్తుతం సైబర్ నేరగాళ్లు కృత్రిమ మేధ ను తమ ప్రధాన ఆయుధంగా మార్చుకున్నారు. బాధితులకు తెలిసిన వ్యక్తుల గొంతును అనుకరించే 'వాయిస్ క్లోనింగ్', ముఖ కవళికలను మార్చే 'డీప్ఫేక్' వీడియో కాల్స్ ద్వారా మోసాలకు పాల్పడుతున్నారు. తాజాగా వెలుగులోకి వచ్చిన 'డిజిటల్ అరెస్ట్' స్కామ్లు ప్రజలను భయాందోళనకు గురిచేస్తున్నాయి. సిబిఐ లేదా పోలీస్ అధికారులమని చెప్పుకుంటూ వీడియో కాల్స్ చేసి, బాధితులను గంటల తరబడి గృహ నిర్బంధంలో ఉంచి లక్షలాది రూపాయలు కాజేస్తున్నారు. కేవలం మూడు సెకన్ల ఆడియో క్లిప్ ఉంటే చాలు, ఎవరి గొంతునైనా క్లోనింగ్ చేసి కుటుంబ సభ్యులను నమ్మించే స్థాయికి ఈ దందా చేరుకుంది. ఈ విపరీత పరిణామాలపై కేంద్ర ప్రభుత్వం మరియు రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా కఠిన చర్యలకు ఉపక్రమించాయి. సైబర్ నేరాల్లో నిధుల మళ్లింపును అడ్డుకోవడానికి 'మ్యూల్ హంటర్ ఏఐ' అనే సరికొత్త సాఫ్ట్వేర్ను 26 బ్యాంకుల్లో ప్రయోగాత్మకంగా అమలు చేస్తున్నారు. దీని ద్వారా అనుమానాస్పద ఖాతాలను తక్షణమే గుర్తించి నిలిపివేస్తున్నారు. అలాగే, సైబర్ నేరాలకు వాడే దాదాపు 9.5 లక్షల సిమ్ కార్డులను, 2.6 లక్షల మొబైల్ ఐఎంఈఐ నంబర్లను ప్రభుత్వం బ్లాక్ చేసింది. వాట్సాప్ వంటి సామాజిక మాధ్యమాలను కూడా ఈ మోసాలను అరికట్టేందుకు బాధ్యులను చేస్తూ కొత్త నిబంధనలను తీసుకువచ్చారు.
కేంద్ర హోం శాఖ ఆధ్వర్యంలోని ఇండియన్ సైబర్ క్రైమ్ కోఆర్డినేషన్ సెంటర్ నిరంతరం క్షేత్రస్థాయిలో పర్యవేక్షణ చేస్తోంది. ఇప్పటివరకు సైబర్ నేరగాళ్ల నుండి సుమారు 8,200 కోట్ల రూపాయలను ఫ్రీజ్ చేసి బాధితులకు తిరిగి అందజేయడం విశేషం. అయినప్పటికీ, అంతర్జాతీయ ముఠాలు విదేశీ సర్వర్ల ద్వారా దాడులు చేస్తుండటం దర్యాప్తు సంస్థలకు సవాలుగా మారింది. ఇన్వెస్ట్మెంట్ స్కామ్లు, పార్ట్ టైమ్ జాబ్ ఆఫర్లు, ఫేక్ లోన్ యాప్ల ద్వారా సామాన్యుల కష్టార్జితాన్ని లూటీ చేస్తున్నారు. ప్రతిరోజూ సగటున 13 మోసపూరిత సందేశాలు భారతీయుల ఫోన్లకు చేరుతున్నాయని గణాంకాలు చెబుతున్నాయి. డిజిటల్ ప్రపంచంలో అప్రమత్తతే అసలైన కవచమని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. గుర్తుతెలియని వ్యక్తుల నుండి వచ్చే వీడియో కాల్స్, వాయిస్ నోట్స్ విషయంలో అత్యంత జాగ్రత్తగా ఉండాలని సూచిస్తున్నారు. ఏదైనా అనుమానం వస్తే వెంటనే జాతీయ సైబర్ క్రైమ్ హెల్ప్లైన్ నంబర్ '1930' కి ఫిర్యాదు చేయాలని అధికారులు కోరుతున్నారు. బ్యాంకు అధికారులు ఎప్పుడూ ఫోన్లో వ్యక్తిగత వివరాలు, పిన్ నంబర్లు అడగరనే ప్రాథమిక విషయాన్ని గుర్తుంచుకోవాలని, ప్రలోభపెట్టే ప్రకటనలను నమ్మి అపరిచిత యాప్లను డౌన్లోడ్ చేయవద్దని హెచ్చరిస్తున్నారు.